Công ty làm hệ thống 2 sổ và có thuê kế toán thuế ngoài. Em chỉ phụ trách phản ánh thực tế số phát sinh và xuất 1 số hoá đơn (thực tế có bỏ ngoài doanh thu). Vậy trường hợp cơ quan thuế phát hiện ra thì em làm nội bộ có phải chịu trách nhiệm gì ko ạ?
Công ty làm hệ thống 2 sổ và có thuê kế toán thuế ngoài. Em chỉ phụ trách phản ánh thực tế số phát sinh và xuất 1 số hoá đơn (thực tế có bỏ ngoài doanh thu). Vậy trường hợp cơ quan thuế phát hiện ra thì em làm nội bộ có phải chịu trách nhiệm gì ko ạ?
Chào bạn, với tình huống cụ thể của bạn:
Công ty đang có dấu hiệu làm 2 hệ thống sổ, có doanh thu bỏ ngoài và không phản ánh đầy đủ nghĩa vụ thuế.
Bạn là kế toán nội bộ, có phản ánh số phát sinh thực tế và có xuất một số hóa đơn.
Theo mình thì:
1️⃣ Bạn KHÔNG mặc nhiên bị chịu trách nhiệm thay công ty
Người chịu trách nhiệm chính thường là doanh nghiệp, người đại diện pháp luật, giám đốc, người chỉ đạo kê khai thuế, người ký hồ sơ thuế, người quyết định bỏ ngoài doanh thu.
Nếu bạn chỉ làm theo phân công nội bộ, không ký hồ sơ khai thuế, không lập báo cáo thuế, không chỉ đạo việc bỏ doanh thu ngoài sổ thì chưa đủ cơ sở để kết luận bạn phải chịu trách nhiệm chính.
2️⃣ Nhưng bạn VẪN có rủi ro nếu có tham gia hoặc biết rõ sai phạm
Rủi ro tăng lên nếu bạn có các việc sau:
Biết rõ có doanh thu nhưng cố ý không xuất hóa đơn theo chỉ đạo.
Lập chứng từ, sổ sách, file nội bộ để che giấu doanh thu.
Gửi số liệu sai cho kế toán thuế ngoài để kê khai thấp doanh thu.
Ký chứng từ, biên bản, báo cáo hoặc xác nhận số liệu không đúng.
Trao đổi qua tin nhắn/email thể hiện việc bạn biết rõ và cùng thực hiện việc bỏ ngoài doanh thu.
3️⃣ Hành vi bỏ ngoài doanh thu là rủi ro rất nặng
Theo quy định về quản lý thuế, người nộp thuế có nghĩa vụ kê khai, nộp thuế đầy đủ.
Theo quy định xử phạt về thuế, hóa đơn, tổ chức/cá nhân liên quan đến vi phạm về thuế, hóa đơn cũng có thể bị xem xét xử lý tùy vai trò thực tế.
Nếu đủ dấu hiệu nghiêm trọng, hành vi không ghi chép doanh thu, không xuất hóa đơn hoặc ghi hóa đơn thấp hơn giá trị thực tế có thể bị xem xét theo tội trốn thuế tại Điều 200 Bộ luật Hình sự.
4️⃣ Kế toán thuế ngoài không làm bạn “an toàn tuyệt đối”
Việc công ty thuê kế toán thuế ngoài chỉ cho thấy có người khác phụ trách kê khai thuế.
Nhưng nếu số liệu đầu vào bạn cung cấp là số liệu đã bị bỏ doanh thu, hoặc bạn biết rõ việc đó mà vẫn phối hợp, thì bạn vẫn có rủi ro bị mời giải trình.
Cơ quan thuế/cơ quan điều tra sẽ nhìn vào vai trò thực tế, ai chỉ đạo, ai thực hiện, ai ký, ai hưởng lợi, ai biết nhưng vẫn tham gia.
5️⃣ Việc bạn nên làm ngay để tự bảo vệ mình
Không ký bất kỳ hồ sơ, bảng kê, báo cáo nào nếu số liệu không đúng thực tế.
Không nhắn tin theo kiểu xác nhận “bỏ doanh thu”, “làm 2 sổ”, “không xuất hóa đơn”.
Lưu lại bằng chứng bạn chỉ làm theo phân công và đã phản ánh số phát sinh thực tế.
Nếu có doanh thu chưa xuất hóa đơn, nên đề xuất bằng văn bản/email nội bộ rằng công ty cần xuất hóa đơn và kê khai đúng.
Nếu bị yêu cầu làm sai, nên từ chối bằng cách nhẹ nhưng rõ: “Em chỉ có thể ghi nhận theo số liệu thực tế và chứng từ hợp lệ.”
6️⃣ Câu trả lời ngắn gọn cho bạn
Bạn không đương nhiên phải chịu trách nhiệm thay công ty.
Nhưng nếu bạn biết rõ việc bỏ ngoài doanh thu và có tham gia thực hiện, che giấu, lập số liệu sai, hoặc cung cấp số liệu sai cho bên kê khai thuế thì bạn có rủi ro bị xem xét trách nhiệm.
Trường hợp này khá nhạy cảm, bạn nên liên hệ tư vấn có phí để rà soát vai trò thực tế của bạn, các chứng từ bạn đã lập, tin nhắn/email nội bộ và phạm vi công việc trong hợp đồng lao động.
Gợi ý thực tế:
✔ Từ thời điểm này, bạn nên chỉ làm việc trên số liệu thật và chứng từ hợp lệ.
✔ Các đề xuất điều chỉnh doanh thu nên gửi bằng văn bản để có dấu vết bảo vệ mình.
✔ Nếu công ty tiếp tục yêu cầu làm sai, bạn nên cân nhắc dừng tham gia phần việc có rủi ro pháp lý.